Onze identiteit (11)

stairway_to_heaven.jpg

Zuerst kommt das Fressen, dann die Moral, het is een oud Duits gezegde dat nog steeds standhoudt. Nu ik de vorige keer ben uitgegaan van het “vreten”oftewel de Hollandse keuken, wil ik nu de moraal wat meer als uitgangspunt nemen.

Deze week was ik aanwezig op een discussieavond over pracht- krachtwijken, de paradepaardjes die voor de koets van Ellen Vogelaar lopen. Zij wil veertig achterstandswijken omtoveren tot prachtwijken, met als gevolg dat veertig andere wijken weer achterop raken, maar goed, dat is later zorg.

De minister heeft daar heel veel geld voor nodig, honderden miljoenen en die wil ze vooral wegslepen bij de woningbouwcorporaties. Niet uit de schatkist want die is nodig voor de inrichting van prachtdorpen in Afghanistan. Ieder zijn deel, zal ik maar zeggen.

Nu is de minister op bezoek geweest in een aantal van die wijken maar tijdens de discussieavond bekroop mij toch het gevoel dat ze niet goed heeft gekeken. Qualitate qua kom ik ook nog wel eens in een achterstandswijk en volgens mij heb je veel empathisch (inlevend) gevoel nodig om te begrijpen wat zich daar precies heeft afgespeeld.

Waar het natuurlijk om draait, is dat de sociale structuur is vernietigd. Deze wijken waren prachtwijken zolang daar grote groepen mensen woonden die dezelfde, platte, taal spraken en dezelfde, simpele, genoegens deelden. Dat het plat en simpel was, doet daarbij eigenlijk niet ter zake. Er was begrip voor elkaar en sociale samenhang.

Wie nu in deze wijken rondkijkt, ziet veel leegstand. Massa’s mensen hebben de wijk verlaten omdat zij begrip en samenhang gingen missen of, dat was ook het geval, doodeenvoudig te oud werden of overleden. De leegstaande woningen werden niet opnieuw bevolkt omdat samenhang en begrip waren vertrokken. Dat kun je zien.

Die samenhang vertrok met de komst van veel mensen met een andere cultuur. De oorspronkelijke bewoners begrepen die “nieuwe gasten” niet en ze begrepen ook niet waarom ze allemaal bij hen in de buurt moesten wonen. Objectief gezien is de reden daarvan echter duidelijk: de woningen in die wijken behoren tot de goedkoopste en dure woningen konden de nieuwkomers niet betalen.

Er groeide haat en tegenzin, soms van beide kanten. Haat en tegenzin zijn een onvruchtbare ondergrond voor begrip en sociale samenhang. Zowel de oorspronkelijke bewoners als de nieuwkomers verloren hun belangstelling voor de omgeving en zo sloeg de verloedering toe. Hoewel, natuurlijk, de woningbouwcorporatie was ook wel eens laat met onderhoud en vernieuwing en dat droeg zeker niet bij aan verbetering van de situatie.

In de loop van de discussieavond meenden de meeste mensen dat de bewoners zelf de koe bij de horens zouden moeten vatten om de woonwijk te verbeteren. Veel gesmijt met geld zou dan niet nodig zijn en gedeeltelijk hadden de deelnemers daarin gelijk. Een prachtwijk creëer je niet met een kwast verf maar vooral met een goed gevoel bij de bewoners. Als zij allemaal een kwast verf zouden nemen om de wijk op te knappen, dan zou je een heel eind verder zijn.

Ik denk dat het waar is maar hoe krijg je mensen van zo heel verschillende afkomst zover dat ze aan dat gezamenlijke doel gaan werken? Niet door de wijken op te knappen. Nu kom ik aan een uiterst gevaarlijk onderwerp. Dat heeft te maken met een stelling van mij dat de oorspronkelijke bewoners van deze wijken zoals zoveel inwoners van Nederland het gevoel met hun cultuur zijn kwijtgeraakt. Toch is een bewuste beleving van eigen cultuur noodzakelijk om tot sociale samenhang te komen.

Daarom lijkt het mij een beter idee om mensen met éénzelfde cultuur inderdaad bij elkaar te laten wonen  in dezelfde wijk. Zij kunnen daar hun eigen cultuur beleven en zich daarin gelukkig voelen en zelfrespect ontwikkelen. Vanuit dat zelfrespect is het mogelijk om op een respectvolle wijze contacten te leggen met andere culturen. Het bewustzijn dat culturen in volle glorie naast elkaar bestaan, hoort daar wel bij. Dat is een kwestie van opvoeding en onderwijs. En soms ook van controle van overheidswege. Controle op ophitsing.

De opzet van zogenaamde mixwijken zal niet leiden tot meer begrip voor elkaar of tot integratie. Integratie van voedsel ontstaat niet door boerenkool en pindasaus lukraak door elkaar te gooien. Dat moet op een zorgvuldige, kunstzinnige en doordachte manier gebeuren. Boerenkool kun je heel goed dippen in pindasaus of tzatziki maar een ruwweg “geklutste prak” leidt tot darmstoornissen.

Zo zijn we toch weer terug bij het eten. Tja, je ontkomt er nergens aan. Begrijp me goed, ook bij de opzet van cultuurgebonden wijken, is het best mogelijk dat mensen migreren van de ene naar de andere cultuurkring. Op individuele basis en dat kan soms met heel veel individuen tegelijk gaan. Het is de individu die kiest en niet de gemeenschap die dwingt.

Nergens, helemaal nergens ter wereld is de mix van mensen een succes. In voormalig Joegoslavië sloegen ze elkaar de hersens in zodra de eerste de beste stokebrand het op zijn heupen kreeg. En ze doen het nog steeds in Kosovo en Bosnië. In Irak vliegen mensen met dezelfde religieuze achtergrond elkaar zelfs in de haren. In China is het nooit rustig al denken we dat in onze gemakkelijke leunstoel heel graag. Indonesië kent sinds het vertrek van de Nederlanders meer onderlinge twist dan daarvoor. In de VS leven groepen volslagen langs elkaar heen en in het zuiden is een “nigger” nog steeds een “nigger”.

Integratie is veel minder een zaak van “dicht bij elkaar zijn” dan “respect hebben voor elkaar”. Op basis van respect kunnen best bruggen worden gebouwd en vriendschappen ontstaan. Allereerst is daarvoor bij ieder individu de zekerheid nodig dat zijn of haar fundamenten deugen, gewoon vanuit eigen gezichtspunt. En, laten we eerlijk zijn: in Duitsland, Spanje en Frankrijk of Canada en Australië kruipen alle Nederlandse expats het liefste bij elkaar in één gezellige woonwijk. Samen rond de boerenkool en “gezelligheid”. Dat is toch mooi?

Tot sterkte,

Kaj Elhorst

Http://politiek.wordpress.com

Service

www.respect2all.nl

www.respectthemountains.com

www.arieboomsma.nl/arieBlog/?p=28

www.bertanciaux.be/mainweblog.php?2005-04-16T00:00:00

www.vrouw.blog.nl/advertorial/2007/11/03/lieke-van-lexmond-naakt-in-de-playboy

www.ouders.nl/mtip2002-expattips.htm

De Joodse druppels in de Beerenburg

impulsa17_groot.jpg

“Mag ik nu beginnen?”dringt Kommer aan. Ik zie aan zijn gezicht dat hij mij iets heel dringend wil mededelen. Hij kan haast niet wachten en zijn stem klinkt bijna als dat van een drammerig kind. Ja waar blijf je dan bij iemand die heeft ingestemd met een serie van zo’n twintig interviews? Iemand die bovendien net terugkomt van zijn ochtendwandeling en haastig zijn jagershoedje afzet terwijl hij de voordeur binnengaat. Weliswaar weet mijn gastheer hoe de hazen lopen maar jagen zal hij ze niet. Even zo goed staat het hoedje hem méér dan gemiddeld goed.

Hij leidt mij zijn studeerkamer binnen en valt, zonder zich te bekommeren om Beerenburg of pijp, in zijn stoel. “Er moet mij nu echt iets van het hart”, begint hij meteen. Ik neem de schrijfhouding aan in de hoop op vuurwerk. “Het wordt me hier te gek en ik begin erover te denken dit huis te verkopen”, zucht hij. “Dan ga ik verhuizen naar Duitsland, ergens ver weg in de bergen.” Ik trek mijn wenkbrauwen verbaasd op. “Maar dit is toch uw geboortegrond?” vraag ik wat onzeker. “Ja zeker en nou en of”, geeft Kommer toe. “Maar het wordt me echt te gek. Elke keer als een politicus iets zegt in de krant, maakt iemand er een vertoning van. Nu die meneer Vogelaar weer.”

“Mevrouw”, verbeter ik, “mevrouw.” Kommer schiet overeind. “O, is het een mevrouw? Nou, dat was me nog niet opgevallen. In elk geval , nou ja misschien verklaart het veel. Hoe dan ook, die mevrouw heeft in een interview gezegd dat Nederland een Joods-Christelijk-Ismamitische cultuur zal krijgen en die gek van Wilders en pissebroek Rutte staan meteen op hun achterste benen. Is er in dit land nog wel eens iemand die echt ergens over nadenkt? Ik wilde het toch al een keer met je hebben over de Joods-Christelijke cultuur, of tenminste wat daarvoor door moet gaan. En kijk, een mooier gelegenheid is er niet.”

Langzaamaan hervindt hij de rust om zijn pijp uit het laatje van de biedermeierkast te pakken en de kruik Beerenburg neemt hij meteen ook maar mee uit de opbouw van de kast. Hij duwt de pijp stevig tussen zijn Friensche kiezen en jongleert er wat mee met behulp van zijn kaken totdat het ding… “Het ding moet goed in de mond liggen”, zeg ik altijd”, lacht hij. Weer rustig geworden begint hij zijn pijp te stoppen.

“Kijk eens”, de stress loopt bij Kommer weer op zoals aan zijn gezicht te zien is. “Ik zou nu echt wel eens willen weten wat er Joods is aan mijn leven. Ik heb geen twee keukens in huis, draag geen pijpekrullen, kom niet meer dan ééns in de vijf jaar in een synagoge, lees nooit de Joodse heilige boeken, ik vier geen Pascha en geen Loofhuttenfeest. Het enige Joodse aan mijn leven is dat ik mazzel heb gehad. “O ja, en ik heb “Het Achterhuis” méér dan één keer gelezen. Ik moet bovendien bekennen dat ik gek ben op varkensvlees en ik drink. Bij mijn huwelijk heeft de bruid geen glas kapot getrapt en niemand heeft “mazzeltov!” geroepen. En toch wordt mij door allerlei onbeneuzen een Joods-Christelijke cultuur door de strot gedouwd. Ik ben geen Jood en ik zal het nooit willen worden. Toch heb ik niets tegen Joden.”

Mijn hand wordt lam van het schrijven maar Kommer geeft mij nu even pauze. Even schommelt hij voor- en achterover op zijn stoel maar dan staat hij op om twee glazen voor de Beerenburg te pakken. “Dat had jij ook kunnen doen”, grapt hij. “Zolangzamerhand weet je waar die rommel staat.” Ik glimlach flauwtjes en beloof hem de volgende keer te zorgen voor een deel van de catering. Zonder te reageren schenkt hij twee glazen in en niet tot mijn spijt. Ik ben de laatste weken bijna verslaafd geraakt aan het roodbruine vocht. Zorgvuldig laat hij de Beerenburg in de glazen vloeien. “Puur Friesch”, zegt hij. “Geen druppel Joods.”

“Nu zegt die meneer Vogelaar dat we in een Joods-Christelijke-Islamitische samenleving terecht zullen komen.” “Mevrouw”, val ik hem in de rede. “Mevrouw.” “O, nou ja, mevrouw“, reageert de oude, wijze politicus een beetje geërgerd. “Mevrouw. Het zal me een zorg zijn. Je zult zien dat in onze zogenaamd Joods-Christelijke-Islamitische samenleving straks niets anders terug te vinden is dan een Marokkaanse slager die varkensvlees verkoopt. Ik word zo ziek van al die zogenaamde ophef over niks. Wij leven in een samenleving die is gebaseerd op Griekse, Germaanse en Christelijke waarden. Begrijp me goed, in het Christelijke zit een Joods element opgesloten. In al die eeuwen zijn de Joden er niet in geslaagd ook maar iets meer aan onze cultuur bij te dragen dan wat woorden en shoarma. Een enkeling, waaronder ik, heeft een menorah in huis. Dat houdt toch niet in dat ik in een Joods-Christelijke samenleving leef?”

De oude, wijze politicus staat op en staart uit het raam van zijn erker. “Die verbinding tussen Joods en Christelijk houdt vooral verband met een verkeerd begrepen aansluiting tussen Oude en Nieuwe Testament in de Bijbel en…”,  hij zoekt even naar woorden. “Hoe moet ik dit zeggen? Sinds de Tweede Wereldoorlog zit het schuklduldgevoel er bij de Europeanen zo diep in dat ze alsmaar zoeken naar een verborgen band tussen Europeanen en Joden. Welnu, dat verband is er niet. Dat is in de loop van de eeuwen door beide partijen altijd zorgvuldig tegengegaan.” Hij draait zich weer weg van het venster terwijl hij zijn pijp aansteekt. Dan wijst hij naar de wanden van zijn studeerkamer. “Kijk eens goed om je heen. Schilderijen en boeken, ook van Joodse kunstenaars. En wat kom je tegen? Hollandse landschapjes en gezinnetjes De Davidster straalt nergens over dit land. Dat is wat ik te zeggen heb. En ga nu alsjeblieft als de gezwinde, wiede weerga het Friesche landschap in. Ik moet echt even alleen zijn.”

Tja, die gastvrijheid is toch wel echt Nederlands.

Tot sterkte,

Kaj Elhorst

Http://politiek.wordpress.com

 

Service

www.nujij.nl/nederland-krijgt-joods-christelijke-islamitische-traditie.

www.pkn.nl

www.jewell.nl

www.waterkant.net

www.verynijs.nl

www.maghreb.nl

www.nederopinie.wordpress.com