Bomen kappen, goed gevoel

klikspaan.jpg

In de zomer van 1975 landden mijn vrouw en ik op het vliegveld van Moskou, een stad die toen nog het middelpunt vormde van het Sovjetrijk. Het opperste betonblok dat het land bestuurde heette op dat moment Leonid Breznjev, door en door corrupt maar een goed grootvader en vader. Dat zag je bij Adolf Hitler ook tot uiting komen in de liefde voor last minute bruid Eva, zijn secretaresses en zijn honden.

Op het vliegveld werden we welkom geheten door soldaten met machinepistolen en strakke gezichten. Zij hadden hun sjagrijn geleerd van Leonid en het leek erop dat zij al evenmin over lachspieren beschiklten als de opperste baas. Wij verborgen dus ook onze glimlach toen we formulieren moesten invullen waarop ons werd gevraagd of we pistolen, mitrailleurs, kanonnen of bommen importeerden. Je moet jezelf en je gevoel voor relativering nooit verraden in een dictatuur. 

Welkom heette ons ook een volblonde, jeugdige studente die zou optreden als onze gids maar aan wie nauwe contacten met ons niet waren toegestaan. Ik heb bij ons afscheid die ongeschreven wet doorbroken door haar een afscheidskus te geven, wat ik beter niet had kunnen doen. Ik verried iets van mijn gevoelens en bracht haar, onbedoeld, in opspraak en dat doe je niet in een dictatuur.

Tijdens ons verblijf in Nisjni Novgorod voegde zich een man bij ons die zich kwam beklagen over het Sovjetregiem. Meteen moest ik denken aan de provocateurs waarover mijn vader wel eens had gesproken. Mensen die in de Tweede Wereldoorlog anti- Hitlertaal uitsloegen om je uit de tent te lokken. Ik maakte mijn vrouw duidelijk dat we ons op de vlakte moesten houden om niet te worden opgepakt als weterse spion. Ik zal nooit weten of dat terecht was of dat ik een Russische dissident in de kou heb laten staan.

Die sfeer was vermoedelijk het meest verwerpelijke onderdeel van de Sovjetheerschappij, in Rusland maar ook in de aan haar onderhorige staten. Het diepgewortelde wantrouwen tegenover iedereen, mensen die je niet kende maar ook mensen die je wel kende. Je wist nooit of de buurman bezig was de gesprekken bij jou thuis af te luisteren. Privacy is in zo’n staat een onbekend verschijnsel omdat alles is gericht op de veiligheid van de staat.

Veiligheid woekert de laatste jaren ook als verschijnsel voort in alle geledingen van onze samenleving. Transparantie is nodig in bedrijven, inkomens en ook in de bebouwde omgeving. Vanwege de overzichtelijkheid kapt de overheid bomen in parken zodat je kunt zien wat zich in het groengebied afspeelt. Pedofielen, drugsgebruikers, brandstichters en zelfs de man die alleen maar heel nodig moet plassen, vallen allemaal meteen door de mand. Sociale controle heet dat. Vooral controle want wij zijn cotrolefreaks geworden. Al was het alleen maar vanwege de overlast van hondenpoep.

Dat heeft niet alleen te maken met ongebreidelde angst voor hondenpoep en  pedofielen maar ook voor terroristen waartegen tweehonderdduizend mafkezen tegen wil en dank in het geweer zijn geroepen. De waakzaamheid die elke onbeheerde plastic tas op straat beschouwt als mogelijk omhulsel van een explosief is ons aller deel geworden. Gelukkig weten we dankzij de transparantie van onze leefomgeving precies wie die zak  daar heeft neergelegd. Meestal iemand met een “Islamitisch uiterlijk of in elk geval met een baard,”. Dat werkt tegelijkertijd even zo goed ook beklemmend.

Dat bewustzijn van gevaren en terroristen maakt ons depressief en daarom besluiten we ook nog eens alle bomen en struiken in de tuin te vervangen door tegels. Daardoor wordt het in huis zo lekker licht en dat is een goede therapie tegen depressies. Bovendien kunnen we nu nog beter zien of de werkloze en uitkeringstrekkende buurman misschien klusjes opknapt bij de overbuurman. Duidelijker en scherper is te zien of de overbuurman op zolder een wiettelerij heeft. Dan is het zaak gauw anoniem politie en justittie in te lichten.

In mijn jeugdjaren heette dat “klikken” en daarvoor kon je op school zelfs straf krijgen. Dat had te maken met waarden en normen en in militaire dienst werd “klikken” ok wel “matennaaierij” genoemd. Op schoool werd de klikspaan als een ernstiger crimineel beschouwd dan degeen die zat te spieken. En terecht want klikkerij wekt een algemeen wantrouwen op en dat wantrouwen leidt tot nog meer bomenkapperij om nog meer zicht op de omgeving te krijgen en ons “gevoel van veiligheid” te versterken. Daarbij vergeten we inmiddels dat de buren ons door al die kaalslag ook weer beter kunnen zien. 

Daarop hebben we de volgende geruststellende uitspraak bedacht: “Ik heb niets te verbergen.” Tja, en als je niets te verbergen hebt, kun je jezelf niet verraden. Ik kan daarbij eigenlijk alleen maar glimlachen want dat is iets, net als fluiten, dat mensen doen die iets te verbergen hebben. Dat mag iedereen weten. Hoe transparant. Morgen is het 7 mei, de dag waarop Nazi-Duitsland capituleerde. Op 8 mei vanaf 00.01 uur werden alle vijandelijkheden gestaakt en was het afgelopen met de beestachtigheden van de spionnen en verklikkers van de Sicherheitsdienst (SD).  Maar dat is niet waar hoor, we gaan gewoon door.

Tot sterkte,

Kaj Elhorst

Http:.//politiek.wordpress.com

 

Service

www.stasi.nl

Advertenties

The URI to TrackBack this entry is: https://politiek.wordpress.com/2007/05/06/bomen-kappen-goed-gevoel/trackback/

RSS feed for comments on this post.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers liken dit: